ĐỀ SKKN

ỨNG DỤNG BẢN ĐỒ TƯ DUY
VÀO ĐỔI MỚI PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC MÔN NGƯ VĂN THCS
A/ ĐẶT VẤN ĐỀ

Ngữ văn là một môn học có vai trò quan trọng trong việc trau dồi tư tưởng, tình cảm cho học sinh. Thông qua bộ môn cùng với sự truyền thụ của người thầy, các em sẽ lĩnh hội được nhiều cái hay, cái đẹp ở mỗi tác phẩm văn học .
Để học sinh cảm nhận được cái hay, cái đẹp ấy thì người giáo viên phải lựa chọn cho mình một cách truyền thụ sao cho có hiệu quả nhất . Theo quan điểm đổi mới phương pháp dạy và học hiện nay, học sinh là trung tâm, là đối tượng chủ yếu của các hoạt động dạy và học , giáo viên là người thiết kế , hướng dẫn, gợi mở để các em tự trao đổi, thảo luận để đưa ra những ý kiến trong giờ học, tự bày tỏ các cách hiểu, cách cảm về tác phẩm nên trong giờ học việc ghi bảng không còn là việc chủ yếu . Giáo viên chỉ còn việc lắng nghe, chốt lại những kiến thức quan trọng theo chuẩn kiến thức cần đạt .
Trong xu thế dạy học ngày nay, thực hiện dạy học ngữ văn theo phương pháp hiện đại , người ta nghĩ ngay đến việc ứng dụng công nghệ dạy học . Hiểu một cách tổng quát, công nghệ dạy học là những quy trình kĩ thuật trong dạy học . Kĩ thuật hiểu theo nghĩa công nghệ máy móc và thiết bị kĩ thuật ,đồng thời kĩ thuật cũng được hiểu là những chiến lược dạy học nhằm khởi động tối đa nội lực của người học, giúp họ phát triển đạt tới giá trị chân- thiện- mĩ trong cuộc sống . Thế kỉ XXI, công nghệ thông tin phát triển mạnh mẽ và đi vào mọi lĩnh vực của đời sống . Đặc biệt, trong quá trình đổi mới phương pháp dạy học ở nhà trường phổ thông việc đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin góp phần rất lớn trong việc đổi mới phương pháp dạy học theo hướng tích cực hóa quá trình dạy học .Có thể nói,việc ứng dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy bộ môn ngữ văn nói riêng và dạy học nói chung đã thu được nhiều kết quả khả quan, tạo nên sự chuyển biến trong dạy học,nhất là mặt phương pháp .
Song, việc ứng dụng công nghệ thông tin vào giảng dạy môn ngữ văn chậm và ít hơn các bộ môn khác . Do đó, nói như TS Đỗ Ngọc Thống “ Đã đến lúc nếu không nói là đã quá muộn,cần nghiên cứu và triển khai việc ứng dụng công nghệ thông tin vào dạy học ở bộ môn ngữ văn một cách rộng rãi, đúng hướng và có hiệu quả”.
Trong những năm gần đây, vấn đề đổi mới phương pháp giảng dạy đã được đặt ra một cách cấp thiết cùng với việc đổi mới nội dung chương trình sách giáo khoa nhằm phát huy tối đa tiềm năng sáng tạo của các em học sinh. Một trong những yếu tố quan trọng để đổi mới phương pháp giảng dạy là phương tiện dạy học, trong đó công nghệ thông tin là một trong những phương tiện tiện ích .
Đổi mới phương pháp dạy văn bằng cách vận dụng công nghệ thông tin vào giảng dạy có nhiều hình thức và tùy theo sự sáng tạo của mỗi giáo viên .Một trong những cách làm hiệu quả mà chúng tôi đã và đang thực hiện tại trường trong vài năm trở lại đây là thiết kế bài giảng điện tử bằng phần mềm Powerpoint, tích hợp giảng dạy ngữ văn với âm nhạc, phim ảnh,băng hình tư liệu Trong đề tài này, chúng tôi đã chọn nghiên cứu và đưa ra vấn đề vận dụng công nghệ thông tin trong dạy học môn ngữ văn . Đây là một trong những biện pháp có hiệu quả thiết thực, đáp ứng được phần nào yêu cầu đổi mới phương pháp dạy học của chúng tôi và trường THCS Nguyễn Bá Ngọc nói chung .


I . CƠ SỞ LÍ LUẬN

Thế giới ngày nay đang chứng kiến sự phát triển hết sức mạnh mẽ của mọi hoạt động kinh tế-xã hội nhờ những thành tựu rực rỡ của công nghệ thông tin . Công nghệ thông tin đã góp phần quan trọng cho việc tạo ra những nhân tố năng động mới cho quá trình hình thành nền kinh tế tri thức và xã hội thông tin .
Đảng và nhà nước luôn quan tâm chỉ đạo các ngành,các cấp đẩy mạnh phát triển và ứng dụng công nghệ thông tin phục vụ sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước . Chỉ thị số 58-CT/TƯ của Bộ Chính Trị ngày 7 tháng 10 năm 2001 đã chỉ rõ trọng tâm của ngành giáo dục là đào tạo nguồn nhân lực về công nghệ thông tin và đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong công tác giáo dục và đào tạo . Và Thủ tướng Chính phủ đã ra quyết định số 81/2001/QĐTTg giao cho ngành Giáo dục xây dựng chiến lược phát triển công nghệ thông tin giai đoạn 2001-2005 . Hiện